Onderzoek naar cross-educatie

Bij krachttraining met alleen de rechterarm, neemt ook de kracht in de linkerarm toe. Als een proefpersoon tijdens die training in een spiegel kijkt, is dit effect nog groter. Tjerk Zult beschrijft in zijn proefschrift een onderzoek naar de onderliggende neurale mechanismen van dit fenomeen. Ook onderzocht hij of krachttraining van het gezonde been leidt tot sneller herstel na een scheuring van de voorste kruisband in de knie.

Dat krachttraining met één arm of been zowel het getrainde als het niet-getrainde ledemaat sterker maakt, is al meer dan honderd jaar bekend. Dit fenomeen heet cross-educatie. Het niet-getrainde ledemaat kan hierdoor acht procent sterker worden. Er zijn twee theorieën hoe dit mogelijk is: het geheugenspoor van de getrainde beweging is of toegankelijk voor beide hersenhelften of bevindt zich in beide hersenhelften. Bovendien lijken spiegelneuronen een rol te spelen.

In zijn onderzoek testte Zult deze theorieën. Hij laat zien dat spiegeltraining inderdaad effect heeft op de bewegingsgebieden in beide hersenhelften en dat spiegelneuronen alleen een rol spelen wanneer getraind wordt met een spiegel. Het versterkende effect van spiegeltraining is er wel, maar is waarschijnlijk te klein om klinisch relevant te zijn. Bij revalidatie na een voorste kruisbandreconstructie bleek het niet zinvol om extra krachttraining te doen met het gezonde been. Wel kan het gezonde been dienen als referentie om het herstel van het geopereerde been te volgen.

Tot slot doet Zult aanbevelingen voor het monitoren van bewegingspatronen en functioneren van het zenuwstelsel na een voorste kruisbandreconstructie, om te voorkomen dat iemand opnieuw zijn voorste kruisband afscheurt.

Tjerk Zult (1989) studeerde Bewegingswetenschappen aan de universiteit van Groningen. Zijn onderzoek valt binnen het onderzoeksprogramma SMART Movements van onderzoeksinstituut SHARE van het Universitair Medisch Centrum Groningen. Zult promoveerde op 12 juni 2017 aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Ga voor meer informatie naar het proefschrift Inter-limb mechanisms and clinical relevance of cross-education in humans.

Bron: Rijksuniversiteit Groningen
Beeld: Fotolia

Lees ook onderstaand artikel van nrc.nl